Ως πριαπισμός χαρακτηρίζεται η εμμένουσα, συνήθως επώδυνη, στύση η οποία δεν συνοδεύεται από σεξουαλική επιθυμία. Ο πριαπισμός, εμφανίζεται συνήθως σε άνδρες ηλικίας 20 με 50 ετών.
ΕΙΔΗ ΠΡΙΑΠΙΣΜΟΥ
Ανάλογα με το αίτιο διακρίνεται σε:
· Πρωτοπαθή (Ιδιοπαθή)
· Δευτεροπαθή
Επίσης, διακρίνουμε τον:
· Ισχαιμικό τύπο (ή πριαπισμό χαμηλής ροής) και τον
· Μη ισχαιμικό τύπο (ή πριαπισμό υψηλής ροής).
ΑΙΤΙΑ
Μπορεί να είναι ιδιοπαθής ή δευτεροπαθής ο πριαπισμός.
ΙΔΙΟΠΑΘΗΣ ΠΡΙΑΠΙΣΜΟΣ
Αν και εμφανίζεται περίπου στο 1/3 των περιπτώσεων τα αίτια παραμένουν άγνωστα.
ΔΕΥΤΕΡΟΠΑΘΗΣ ΠΡΙΑΠΙΣΜΟΣ
Ανάλογα με το αίτιο χαρακτηρίζεται ως:
√ Θρομβοεμβολικός πριαπισμός. Παρατηρείται σε ασθενείς με δρεπανοκυτταρική αναιμία, με λευχαιμία και σε λιπώδες έμφρακτο. Υπολογίζεται ότι ένα ποσοστό 4-6.5% των ασθενών με δρεπανοκυτταρική αναιμία εμφανίζουν πριαπισμό. Η θεραπεία αυτών των ασθενών περιλαμβάνει αλκαλοποίηση, αναλγησία, ενυδάτωση και μεταγγίσεις έτσι ώστε η αιμοσφαιρίνη να είναι πάνω από 10mg% και η αιμοσφαιρίνη S σε πυκνότητα μικρότερη από 30%.
√ Τραυματικός πριαπισμός. Εμφανίζεται μετά από τραύμα γεννητικών οργάνων και/ή περινέου. Οι κακώσεις αυτού του τύπου, μπορεί να προκαλέσουν φλεβική θρόμβωση, αιμορραγία και οίδημα του πέους, τα οποία οδηγούν σε πριαπισμό χαμηλής ροής. Αντίθετα, αν η κάκωση αφορά τη σηραγγώδη αρτηρία, τότε μπορεί να παρατηρηθεί πριαπισμός υψηλής ροής.
√ Νευρογενής πριαπισμός. Σε βλάβες της σπονδυλικής στήλης, σε αυτόνομη νευροπάθεια και μετά από αναισθησία κατά τη διάρκεια επεμβάσεων.
√ Νεοπλασματικός πριαπισμός. Παρατηρείται σε κακοήθη νεοπλάσματα και οφείλεται σε απόφραξη της φλεβικής παροχέτευσης ή σε μερική αντικατάσταση των σηραγγωδών κόλπων από το νεόπλασμα. Η θεραπεία είναι παρηγορητική και περιλαμβάνει αναλγητικά, αντιβιοτικά (σε ενδεχόμενη λοίμωξη), ακτινοβολία ή/και χημειοθεραπεία με σκοπό την αντιμετώπιση της μεταστατικής νόσου.
√ Φαρμακευτικός πριαπισμός. Ορισμένα φάρμακα, όπως τα αντιυπερτασικάυδραλαζίνη και πραζοσίνη αλλά και κάποια αντιψυχωτικά όπως η χλωροπρομαζίνη, ενοχοποιούνται για πιθανή πρόκληση πριαπισμού. Επίσης φάρμακα που λαμβάνονται από το στόμα και χρησιμοποιούνται για την αντιμετώπιση της στυτικής δυσλειτουργίας, όπως και ενέσιμα φάρμακα που χορηγούνται στο πέος για τον ίδιο λόγο, όπως η παπαβερίνη ( σε μη ελεγχόμενες δόσεις). Επίσης για πριαπισμό ευθύνονται κάποια αντικαταθλιπτικά, όπως η φλουοξετίνη και η βουπροπιόνη καθώς και ορισμένα αντιπηκτικά όπως η βαρφαρίνη και η ηπαρίνη.
√ Σε ολική παρεντερική διατροφή. Έχει παρατηρηθεί πριαπισμός χαμηλής ροής μετά από χορήγηση ενδοφλεβίως 20% λιπώδους διαλύματος.
√ Μετά ενδοσηραγγώδη ένεση φαρμάκων. Σε ποσοστό περίπου 5%, ως επιπλοκή ενδοπεϊκής χορήγησης ουσιών για τη θεραπεία της στυτικής δυσλειτουργίας. Αποτελούν το συχνότερο αίτιο πρόκλησης πριαπισμού.
√ Πριαπισμός μετά από χρήση ουσιών. Κάποιες παράνομες ουσίες ή η κατάχρηση φαρμάκων μπορεί να προκαλέσουν πριαπισμό, ειδικά χαμηλής ροής πριαπισμό. Πιθανές αιτίες περιλαμβάνουν η χρήση μαριχουάνας και κοκαΐνης, η υπερβολική χρήση φαρμάκων για στυτική δυσλειτουργία καθώς επίσης και η υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ σε συνδυασμό με κάποιες από τις ανωτέρω ουσίες.
ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ
• ΜΗ ΕΙΔΙΚΑ ΜΕΤΡΑ
√ Παγοκύστες
√ Αναλγητικά
√ Οιστρογόνα
√ Περίδεση πέους
√ Αντιπηκτικά
• ΕΝΔΟΣΗΡΑΓΓΩΔΗΣ ΕΝΕΣΗ Α- ΑΔΡΕΝΕΡΓΙΚΩΝ ΦΑΡΜΑΚΩΝ
Αυτού του τύπου τα φάρμακα, προκαλούν αγγειοσύσπαση. Τέτοια φάρμακα είναι η ετιλεφρίνη, η φαινυλεφρίνη, η επινεφρίνη , η εφεδρίνη και η νορεπινεφρίνη. Η ένεση του φαρμάκου γίνεται εντός του σηραγγώδους σώματος και μπορεί να επαναληφθεί μετά από 5 min.
• ΠΑΡΑΚΕΝΤΗΣΗ ΚΑΙ ΕΚΚΕΝΩΣΗ ΤΟΥ
ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟΥ ΤΩΝ ΣΗΡΑΓΓΩΔΩΝ ΣΩΜΑΤΩΝ
Χρησιμοποιείται βελόνα 21G με πεταλούδα η οποία χρησιμεύει για αφαίρεση του αίματος από το σηραγγώδες. Εισάγεται κάθετα στο σηραγγώδες σώμα και η αναρρόφηση του αίματος γίνεται μέχρι να επιτευχθεί χάλαση του πέους.
Πρέπει να τονιστεί ότι όταν ο πριαπισμός αντιμετωπιστεί μέσα στις πρώτες ώρες, οι ασθενείς συνήθως έχουν καλή πρόγνωση και δεν εμφανίζουν στυτική δυσλειτουργία.
Αν όμως η αντιμετώπιση καθυστερήσει, τότε λόγω βλάβης του στυτικού ιστού, η θεραπεία θαπρέπει να είναι χειρουργική.
ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ
Μπορεί να είναι:
√ Επικοινωνία μεταξύ σηραγγώδους σώματος και βαλάνου.
√ Επικοινωνία μεταξύ σηραγγώδους και σπογγιώδους σώματος.
√ Επικοινωνία μεταξύ σηραγγώδους σώματος και σαφηνούς φλέβας.